Rookvrije Zorg

Opleiding en training

Een effectieve uitvoer van het rookvrijbeleid vindt zijn basis in het opleiden en trainen van de medewerkers. Het trainen van medewerkers zorgt ervoor dat zij hun verantwoordelijkheden rondom het rookvrijbeleid kennen, weten hoe dit beleid tot stand is gekomen en waarom het belangrijk is. Zo kunnen zij het rookvrijbeleid van de zorgorganisatie actief uitdragen. Personeel dient tevens voldoende capabel te zijn om tabaksgebruik daar waar nodig met cliënten te bespreken en hen van een kort stopadvies te voorzien. Medewerkers die betrokken zijn bij het geven van verdergaande stopondersteuning worden intensiever getraind, o.a. op motiverende technieken en farmacotherapie.

Statement

De zorgorganisatie zorgt voor passende opleiding en training van klinische en niet-klinische medewerkers.

Best practices

Opleiding en training

FAQ

Er is bestaat (nog) geen standaard communicatietraining voor zorgprofessionals, wel wordt er gewerkt om zorgprofessionals effectief stopadvies aan te leren. Ook wordt er gestreefd een e-learning te ontwikkelen met concrete handvatten voor de zorg voor de rokende patiënt (na ontwikkeling zal deze in de toolkit worden geplaatst). Het is daarnaast aan te raden om per specialisme de gevolgen van roken in kaart te brengen en dit te delen met alle betrokken zorgprofessionals, die met deze vakinhoudelijke kennis zorg kunnen dragen voor de patiënt.

In principe moeten alle hulpverleners in de organisatie getraind worden in het stoppen met roken bespreekbaar maken met hun cliënten. Niet iedereen hoeft een cliënt zelf ook daadwerkelijk te kunnen helpen met stoppen met roken, maar zij moeten wel weten naar wie zij een cliënt kunnen verwijzen. Verwijzing kan naar de huisarts, POH (praktijkondersteuner bij de huisarts), stoppen met roken coach (ook in een groep) en de verslavingszorg (voor de ernstig verslaafde roker met veelal bijkomende problematiek). Er wordt geadviseerd om iedereen in de organisatie te trainen over de rookvrije zorg (van de receptionist tot de directeur). Dit gaat ook over ‘het waarom’ van een rookvrije zorgorganisatie. Hoe spreek je mensen aan die toch op het terrein roken? Hoe kun de voordelen van het stoppen met roken uitleggen aan een cliënt of collega? Gebruik voor antwoorden op deze vragen de documenten uit de toolkit.

Om ervoor te zorgen dat cliënten stoppen met roken is het belangrijk om te beginnen met een kort stoppen met roken advies. Leg eerst de rookstatus van de cliënt vast in het EPD. Geef aan dat er hulp beschikbaar is en vraag of stoppen een optie is. Zo ja, verwijs door of geef informatie. Zo niet, check het de volgende keer weer. Als het de cliënt nu nog niet lukt om te stoppen of als het bespreekbaar maken nog geen optie is, dan is dat wellicht over een tijdje wel mogelijk.

Er is nog geen specifieke e-learning over de rookvrije GGZ. Deze wordt momenteel ontwikkeld en zal in oktober 2020 beschikbaar zijn. De e-learning wordt dan via het platform van de GGZ Ecademy aangeboden.

In de gehandicaptenzorg is de interventie ‘Wat vind ik van mijn roken?’ ontwikkeld. Met deze interventie gaan begeleiders het gesprek over roken aan met mensen met een licht verstandelijke beperking (LVB). De interventie bestaat uit vijf gesprekken tussen begeleider en cliënt. Uitgangspunt voor deze gesprekken is motiverende gespreksvoering.

Checklist

Download Checklist

Kennis over beleid

  • Worden er informatie- of voorlichtingsavonden georganiseerd om medewerkers te informeren over en te enthousiasmeren voor het rookvrij beleid?
    • En worden er aanvullende activiteiten of lezingen rondom dit thema georganiseerd?
  • Snapt al het personeel wat het rookvrij beleid (de nieuwe cultuur) inhoudt?

Aanspreekcultuur

  • Wordt iedereen geschoold in hoe je elkaar aan kunt spreken over roken?
    • Is deze scholing echt voor iedereen? Dus niet alleen voor behandelaars in communicatie richting de patiënt, maar ook voor medewerkers onderling?
    • Wordt deze scholing gefaseerd georganiseerd (eerst receptie, dan beveiliging)?
    • Is deze scholing verplicht gesteld?

Patiëntenzorg

  • Kent elke zorgprofessional de gevolgen van roken?
  • Worden klinische medewerkers getraind in het geven van stopadvies?
  • Worden klinische medewerkers getraind in motiverende gespreksvoering?
  • Is er een aantal getrainden per afdeling waar dit nodig is?
    • Screent elke zorgprofessional de patiënt op roken? En zet deze het vervolgens in het dossier?
    • Weet elke zorgprofessional waar deze dit moet noteren?
    • Wordt ook het stopadvies in het dossier opgenomen?

Alle toolkit pijlers